نقد فیلم به سوی ستارگان؛ سفری خیره­ کننده و احساسی به فضا | نقد و معرفی فیلم و سریال
نقد

نقد فیلم به سوی ستارگان؛ سفری خیره­ کننده و احساسی به فضا

فیلم سفر به سوی ستارگان - Ad Astra به کارگردانی جیمز گری محصول سال ۲۰۱۹ می باشد و قصه پدر و پسری را روایت می کند که پدر سال ها قبل در سفر به دورترین سیاره کهکشان به سرنوشتی نامعلوم دچار شده است.

خلاصه مطلب

  • روی مک براید مجبور است به سفری در منظومه­ شمسی برود.
  • به نظر می‌­رسد که ما داستان فضا را می‌­دانیم.
  • شگفتی فضا جای خود را به ناسازگاری­‌ها و تشریفات دنیویِ زمین داده است.
  • این فیلم با وجود بلندپروازانه بودن، به شکل قابل توجهی فکورانه است.

امتیاز منتقددر آینده­ نزدیک، فضانورد «روی مک براید» (براد پیت) در سایه­ پدر قهرمانش «کلیفورد» (تامی لی جونز) زندگی می­‌کند که در مأموریتی برای یافتن هوش مصنوعی در کائنات ناپدید شد. وقتی امواج الکتریکی از فضا به زمین برخورد می‌­کنند، روی ناچار می­‌شود برای پیدا کردن پدرش، که منبع آن امواج است، به سفری در منظومه­ شمسی برود – و شاید کمی بیشتر.

به نظر می‌­رسد که ما داستان فضا را می‌­دانیم. از وقتی «جاذبه» قواعد بازی را تغییر داد، ژانر علمی تخیلی ناچار شد برای تحت تأثیر قرار دادنِ ما بیش از پیش تلاش کند. گویی این ژانر قبلاً به اوج خود رسیده است. کارگردان «جیمز گری» به شکل اغراق‌­آمیزی «به سوی ستارگان» را «واقع‌گرایانه­‌ترین تصویر از فضا تا به حال» دانست. و اگر منصف باشیم، این فیلم زیباست. از تصویربرداری درخشان و برجسته گرفته تا کادربندی زیبای سماوی و جلوه­‌های ویژه­ یکپارچه و بی­‌نقص (در بعضی تصاویر از عکس‌­های واقعی سطح ماه استفاده شده است)، همه چیز واقعی به نظر می­‌رسد.

اما چیزی که این فیلم را از دیگر فیلم­‌های فضایی متمایز می‌­کند، زمینه و محیط داستان است. فیلم آینده‌­ای را نشان می‌دهد که برای ما آشنا و به شدت باورکردنی است، دنیایی که در آن سفرهای فضایی عادی هستند و به صورت تجاری درآمده‌­اند و از همان قیمت‌­های سرسام‌­آور سفرهای هوایی رنج می­‌برند.

شگفتی فضا جای خود را به ناسازگاری­‌ها و تشریفات دنیویِ زمین داده است؛ ماه یک جاذبه­ جهانگردی پر زرق و برق است و بر سر مالکیت آن دعواست، مثل قسمتی از سریال کارتونی «فیوچراما». در کل فیلم، کم کم اطلاعاتی درباره­ زیرساخت جدید بین‌­سیاره‌­ای به دست می‌آوریم و هر تکه از اطلاعات جدید به لقمه­ لذیذی از جهان­‌سازی نظری از جنس «حقایق علمی آینده» می­‌ماند، نه «علمی تخیلی».

فیلم به سوی ستارگان

محیط داستان است که برای قهرمان اسمی و کوچک ما، روی (پیت)، نوعی مالیخولیای جدی به وجود می­‌آورد. روی در ظاهر سرد و بی‌­تفاوت است، ضربان قلبش هیچ‌وقت بالا نمی‌­رود، تمرکزش همیشه روی مأموریت است. اما روایت صوتیِ بدبینانه­ او از زوال دوره­ فضایی تأسف می­‌خورد و از نوعی دلتنگی خانوادگی برای پدر دورافتاده‌­اش خبر می­‌دهد، پدری که ممکن است عامل آن امواج الکتریکی مخربی باشد که به زمین یورش برده‌‌اند. تا وقتی که پدرتان در آن سوی نپتون شناور نباشد، نمی‌­توانید واقعاً بفهمید رهاشدگی یعنی چه.

روایت روی گاهی به خاطرات یک نوجوان احساساتی شبیه است (در جایی می­‌نالد که «من خیلی‌­ها رو ناامید کردم») اما او قهرمان ناقص شگفت‌انگیزی است، هر چقدر که از لحاظ احساسی ناتوان است از لحاظ فضانوردی توانمند و موفق است. سفر حماسی او در گستره­ غیر قابل درک منظومه­ شمسی شبیه قایق­رانی ویلارد در رودخانه­ «اینک آخرالزمان» است: رو در رو با تنهایی در یک محیط بی‌­رحم، بی‌­اعتنا به مرگی که در هر گوشه کمین کرده.

این فیلم با وجود بلندپروازانه بودن، به شکل قابل توجهی فکورانه است؛ میلیاردها مایل آن­‌سوتر، فیلم فقط به زندگی شخصی روی علاقمند است، دوربین مدام از صورت خسته­ او کلوزآپ می­‌گیرد. (یه «لیو تایلرِ» بیچاره در نقش همسر روی فکر کنید که هیچ‌وقت حتی در مرکز صحنه هم نیست. در مقایسه با این‌جا، نقش مشابه که در آرماگدون بازی کرده بود، بسیار بزرگ و سخاوتمندانه به نظر می‌­رسد.)

اما با وجود اینکه در اواخر فیلم سرعت اتفاقات کم می‌­شود، ماجرای خوش‌­ساخت و شگفت­‌انگیزی است. سکانس آغازین در «آنتن بین­‌المللی فضایی» (به معنای واقعی کلمه) سرگیجه‌­آور است، برخورد با یک موجود فضایی غیرمنتظره و تعقیب و گریزی در ماه که به ما نشان می­‌دهد «سریع و خشن در فضا» می­‌تواند چه شکلی باشد. سرگرم‌­کننده است، هرچند بازیگر نقش اول مرد سرگرم­‌کننده نیست.

فیلم به سوی ستارگان

فیلم موفق می­‌شود به سؤالات وجودی که در پیش روی انسانیت قرار دارند، بیندیشد و آن را به انسانیتی برگرداند که باید با آن روبه‌­رو شویم. این احتمالاً، بیشتر از تصاویر واقعی فضا، دستاورد حقیقی این فیلم است.

وجودی و معنوی و در عین حال صمیمی، به سوی ستارگان سفر خیره‌­کننده و احساسی به فضا توسط مردی است که در جستجوی پدر غایبش در فضای واقعی و تهیِ بی‌­پایان شناور می‌­شود.

۰
منبع
امپایر
برچسب ها

همچنین بخوانید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا
بستن