نقد فیلم وداع؛ یک جشن ازدواج در واقع یک تشییع جنازه پیش از موعد است! | نقد و معرفی فیلم و سریال
نقد

نقد فیلم وداع؛ یک جشن ازدواج در واقع یک تشییع جنازه پیش از موعد است!

فیلم وداع - The Farewell یک فیلم خانوادگی در ژانر درام و کمدی محصول سال ۲۰۱۹ میلادی به کارگردانی استیون سودبرگ است. بازیگرانی چون ژائو شوژن، نورا لوم و اکس مایو در این فیلم بازی کرده اند.

خلاصه مطلب

  • عمده‌ جذابیت این داستان ناشی از حسی است که در واقع برای یک نفر رخ داده است.
  • شخصیت بیلی به عنوان یک نیویورکی هنرمند و مشکل‌دار است.
  • بحران هویت بیلی یکی از عوارض جانبی یک مشکل بزرگ‌تر و سخت‌تر است.
  • دریغ کردن اطلاعات از یک بیمار، غیراخلاقی به نظر می‌رسد.

امتیاز منتقد«وداع»، دومین فیلم لولو وانگ، داستانی چنان غنی از کمدی، دل‌شکستگی و عجایب خانوادگی دارد که فقط می‌تواند از زندگی واقعی ریشه گرفته باشد. که همین‌طور هم هست، این داستان اولین بار در سال ۲۰۱۶ در یک قسمت از برنامه «زندگی آمریکایی» پخش شد. نسخه فیلمی این داستان که خود را «بر مبنای یک دروغ واقعی» می‌داند، ساختاری سست و شخصی و لحنی متوازن از صراحت و درایت دارد. بخش عمده­ جذابیت و قدرت این داستان – درباره رویدادهای پیش از یک ازدواج که به نوعی یک تشییع جنازه جعلی هم هست – ناشی از حس ملموسی است که در واقع برای یک نفر رخ داده است.

نسخه داستانی آن یک نفر (به عبارت دیگر، خود وانگ) بیلی (آکوافینا) است، یک نیویورکی هنرمند و مشکل‌دار که در کودکی به همراه والدینش از چین به آمریکا مهاجرت کرده است. از بعضی جهات، بیلی به مادربزرگش (ژائو شوژن)، که در شهر چانگ چون در شمال چین زندگی می‌کند و زبان انگلیسی بلد نیست، نزدیک‌تر است تا مادر (دیانا لین) یا پدرش (تزی ما).

نای نای (مادربزرگ در زبان چینی) همیشه برای تماس‌های تلفنی گرم و راحت آماده است، و نسبت به والدین بیلی که اغلب نگران، خسته و عجول به نظر می‌رسند، حضور بامزه، صریح و رُک گو و پرنشاط‌تری دارد. والدین بیلی به سختی تلاش کرده و چیزهای زیادی را قربانی کرده‌اند تا دخترشان در طبقه متوسط آمریکا رشد کند و دائماً این موضوع را به او یادآوری می‌کنند. کوچک جلوه دادن موضوع، میراث پیچیده‌ای است. گاهی به نظر می‌رسد که مطالبات فراوان برای وظایف فرزندی، جاه‌طلبی‌های فردی و هویت فرهنگی که در برابر بیلی قرار دارند، فراتر از توان او هستند.

فیلم سینمایی وداع

اما داستان «وداع» فقط درباره او نیست. بحران هویت بیلی یکی از عوارض جانبی یک مشکل بزرگ‌تر و سخت‌تر است. نای نای که دائم سرفه می‌کند، بیماری مرگباری دارد. خواهر کوچکترش (لو هونگ) که به همراه نای نای به دیدن پزشک رفته است، خبر بد را می‌شنود و تصمیم می‌گیرد خبر را به همه اعضای خانواده بدهد اما به نای نای که ممکن است فقط چند ماه دیگر زنده باشد، چیزی نگوید. تصمیم به برگزاری یک مهمانی گرفته می‌شود تا پسرعموی بیلی، که در ژاپن بزرگ شده، با نامزدش ازدواج کند. هدف اصلی این است که خانواده دور هم جمع شوند و به این پیرزن رو به موت ادای احترام کنند ولی هیچکس نباید قطره‌ای اشک بریزد یا حرفی از بیماری او به میان بیاورد.

بیلی از این رازداری ناراحت است، چون هم دریغ کردن اطلاعات از یک بیمار، غیراخلاقی به نظر می‌رسد و هم به این معناست که باید به احساس خود دروغ بگوید و با پنهان کردن غم و اندوهش، ادای شادی را دربیاورد. وانگ ناامیدی و سرگشتگی خود را به بررسی مهربانانه تفاوت‌های فرهنگی و اختلاف‌های بین نسل‌ها که در طول سال‌ها در بین اعضای خانواده گسترده نای نای به وجود آمده است، تبدیل می‌کند.

بعضی از اقوام راه‌های ساده‌ای برای حل این شکاف‌ها پیشنهاد می‌دهند. به بیلی گفته می‌شود که در آمریکا تأکید بر فرد است اما در چین خانواده و جامعه همیشه در اولویت اول قرار دارند. احتمالاً این اولین باری نیست که چنین چیزی می‌شنود و «وداع»، مانند بیلی، با بدبینی مؤدبانه‌ای به این خِرد مرسوم می‌نگرد. خانواده‌ها، جوامع و افراد را نمی‌توان به سادگی در چند عبارت کوتاه تعریف کرد و در زندگی به ندرت به انتخاب یک طرف نیاز است.

فیلم سینمایی وداع

اما نوعی تردید هم در روش وانگ برای تبدیل این داستان خانوادگی سحرانگیز به فیلم وجود دارد، نوعی عدم تمایل به رسوخ به اعماق احساساتِ احتمالاً دردناک وجود دارد که بخش کمدی فیلم را کنترل می‌کند. بگو مگویی اشک‌آلود بین بیلی و مادرش رخ می‌دهد که به جای اینکه موضوعات دشوار را مطرح کند، آن‌ها را در سخنرانی‌های بلند دفن می‌کند. به جز نای نایِ سرکش که همه دیالوگ های خوب و اکثر زوایای خوب دوربین، مال اوست، دیگر اعضای خانواده کوچک طراحی شده‌اند.

این شامل خودِ بیلی هم می‌شود که زندگی‌اش در خارج از محیط خانواده ندرتاً به تصویر کشیده شده و زندگی شخصی‌اش در قاب دوربین جا می‌گیرد. آکوافینا، ستاره جذاب موسیقی که حضور کمدی پررنگی در «آسیایی‌های خرپول» داشت، به جای اینکه احساسات بیلی را به نمایش بگذارد، در آن احساسات ذوب می‌شود. بازی محتاطانه و دفاعی او به نحوی بیانگر ویژگی کل فیلم «وداع» است. علاقه فیلم به شخصیت‌هایش جوری است که انگار می‌خواهد از آن‌ها محافظت کند؛ فیلم برای افشای هر راز یا ایجاد شرم‌ساری تردید دارد.

مهربانی تحسین‌برانگیز و وفاداری قابل توجهی در این رویکرد دیده می‌شود اما کمی هم از انرژی فیلم می‌کاهد. وانگ درایت و نیک‌خواهی تماشاچیان را هدف می‌گیرد و از ما می‌خواهد بپذیریم که بعضی چیزها به ما ربطی ندارند. نسخه‌ای از همان انگیزه‌ای که نای نای را از وضعیت جسمانی‌اش بی خبر نگه می‌دارد، این‌جا در فضای فیلم شناور است و مهمانان خانه را دور نگه می‌دارد و جشن را به صورت کنترل شده اداره می‌کند.

۰
منبع
the New York Times
برچسب ها

همچنین بخوانید

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

دکمه بازگشت به بالا
بستن